Νότες αρωμάτων: Γιατί το άρωμά σου αλλάζει μυρωδιά μετά από μία ώρα;
Σου έχει συμβεί ποτέ να δοκιμάσεις ένα άρωμα, να ενθουσιαστείς με την πρώτη ψεκασιά, αλλά όταν γυρίσεις σπίτι αυτό να μυρίζει τελείως διαφορετικά; Ή ίσως έχεις παρατηρήσει πως ορισμένα αρώματα εξαφανίζονται μέσα σε λίγα λεπτά, ενώ κάποια άλλα παραμένουν ζωντανά στα ρούχα σου για μέρες;
Η αλήθεια είναι πως δεν φταις εσύ, ούτε η μύτη σου. Όλα εξαρτώνται από την «αρχιτεκτονική» του αρώματος, δηλαδή τις περίφημες νότες. Μόλις καταλάβεις πώς ακριβώς λειτουργούν και πώς αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, θα είσαι σε θέση να προβλέπεις πώς θα εξελιχθεί μια μυρωδιά στο δέρμα σου και, κυρίως, πόση διάρκεια θα έχει πραγματικά.
Η οσφρητική πυραμίδα: Μια ιστορία σε τρία μέρη
Σκέψου το άρωμα σαν ένα τραγούδι ή μια θεατρική παράσταση. Δεν ακούς όλα τα όργανα ταυτόχρονα από την αρχή· η εμπειρία εξελίσσεται σταδιακά όσο περνάει η ώρα. Οι αρωματοποιοί, λοιπόν, χωρίζουν τα συστατικά σε τρεις διακριτές κατηγορίες, ανάλογα με τον ρυθμό που εξατμίζονται από το δέρμα σου.
Ας δούμε αναλυτικά τι συμβαίνει τη στιγμή που ψεκάζεσαι:
- Νότες Κορυφής: Η πρώτη εντύπωση
Αυτή είναι η πρώτη μυρωδιά που αντιλαμβάνεσαι μόλις μπεις σε ένα αρωματοπωλείο και δοκιμάσεις κάτι νέο. Πρόκειται για νότες ελαφριές, δροσερές και έντονες, οι οποίες όμως είναι και εξαιρετικά πτητικές. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν συνήθως τα εσπεριδοειδή (όπως το λεμόνι και το περγαμόντο), τα ελαφριά φρούτα ή τα φρέσκα βότανα.
Ο βασικός τους ρόλος είναι να σου τραβήξουν την προσοχή άμεσα, ωστόσο εξατμίζονται μέσα στα πρώτα 15-30 λεπτά. Αν λοιπόν αγοράσεις ένα άρωμα κρίνοντας αποκλειστικά από αυτό το πρώτο δεκάλεπτο, ουσιαστικά αγοράζεις μόνο τον πρόλογο του βιβλίου, αγνοώντας την υπόλοιπη πλοκή.
- Νότες Καρδιάς: Η προσωπικότητα
Μόλις υποχωρήσει η αρχική σπιρτάδα της κορυφής, εμφανίζεται η «καρδιά» του αρώματος. Εδώ ακριβώς αποκαλύπτεται ο πραγματικός χαρακτήρας της σύνθεσης. Αυτές οι μεσαίες νότες αρχίζουν να αναδύονται μετά το πρώτο μισάωρο και παραμένουν αισθητές για 2 έως 4 ώρες.
Συνήθως σε αυτό το στάδιο συναντάμε τα λουλούδια (όπως γιασεμί ή τριαντάφυλλο), τα μπαχαρικά (κανέλα, πιπέρι) ή ορισμένα πιο γήινα φρούτα. Αυτή είναι ουσιαστικά η μυρωδιά που θα σε συνοδεύει στο μεγαλύτερο μέρος της ημέρας σου, είτε βρίσκεσαι στο γραφείο είτε στη βόλτα σου.
- Νότες Βάσης: Η διάρκεια και η μνήμη
Πρόκειται για το οσφρητικό αποτύπωμα που μένει στο δέρμα σου όταν γυρίζεις σπίτι το βράδυ. Οι νότες βάσης αποτελούνται από «βαρύτερα» και πιο πυκνά μόρια, τα οποία εξατμίζονται με πολύ αργό ρυθμό. Λειτουργούν ως άγκυρα για όλο το άρωμα, χαρίζοντάς του το απαραίτητο βάθος και τη σταθερότητα που χρειάζεται.
Συστατικά όπως η βανίλια, το κεχριμπάρι (amber), ο μόσχος (musk), το πατσουλί και τα διάφορα ξύλα (όπως κέδρος και σανταλόξυλο) ανήκουν σε αυτή την κατηγορία. Να θυμάσαι πως όσο πιο πλούσια είναι η βάση, τόσο μεγαλύτερη διάρκεια θα έχει συνολικά το άρωμα.
Πώς οι νότες επηρεάζουν τη διάρκεια;
Εδώ κρύβεται ένα μυστικό που πολλοί αγνοούν: Η διάρκεια ενός αρώματος δεν εξαρτάται μόνο από την ποιότητα της κατασκευής, αλλά και από το είδος των συστατικών που περιέχει.
Αν για παράδειγμα προτιμάς αρώματα που βασίζονται κυρίως στις νότες κορυφής (όπως τα πολύ δροσερά, λεμονάτα colognes), πρέπει να γνωρίζεις ότι εκ φύσεως δεν μπορούν να κρατήσουν πολλές ώρες. Ο λόγος είναι ότι τα μόρια των εσπεριδοειδών είναι πολύ ελαφριά και φεύγουν γρήγορα στον αέρα. Αντίθετα, αν μια σύνθεση είναι πλούσια σε νότες βάσης (ξύλα, ρητίνες, gourmand στοιχεία), θα έχει σαφώς μεγαλύτερη διάρκεια, η οποία μπορεί να φτάσει ακόμη και το 24ωρο.
Επομένως, αν ψάχνεις κάτι ανθεκτικό ώστε να μην χρειάζεται συνεχώς ανανέωση, διάλεξε συνθέσεις που στη λίστα των συστατικών τους κυριαρχούν τα ξύλα, οι ρίζες και τα μπαχαρικά.
Πώς να δοκιμάζεις σωστά πριν αγοράσεις
Την επόμενη φορά που θα βρεθείς σε ένα αρωματοπωλείο, προσπάθησε να μην βιαστείς. Το συνηθέστερο λάθος που κάνουμε είναι να μυρίζουμε το χαρτάκι δοκιμής (blotter) και να πηγαίνουμε κατευθείαν στο ταμείο, χωρίς να δούμε την εξέλιξη του αρώματος.
Κάνε το εξής πείραμα για να είσαι σίγουρος:
- Ψέκασε το άρωμα που σου αρέσει στον καρπό σου (απέφυγε να τον τρίψεις με τον άλλον καρπό, γιατί με την τριβή θερμαίνεις απότομα τα μόρια και αλλοιώνεις το αποτέλεσμα).
- Βγες από το κατάστημα και κάνε τη βόλτα σου για μία ολόκληρη ώρα.
- Μύρισε ξανά το χέρι σου.
Τότε μόνο θα έχεις γνωρίσει πραγματικά τις νότες καρδιάς και θα έχεις πάρει μια γεύση από τη βάση του αρώματος. Αν εξακολουθεί να σου αρέσει και να το νιώθεις ζωντανό πάνω στο δέρμα σου, τότε ναι, αυτό το άρωμα είναι ιδανικό για σένα.
Στο τέλος της ημέρας, το άρωμα είναι μια πολύ προσωπική υπόθεση. Δεν χρειάζεται να είσαι χημικός για να κάνεις τη σωστή επιλογή, αρκεί να δώσεις στη σύνθεση τον χρόνο που χρειάζεται, ώστε να σου διηγηθεί όλη την ιστορία της.
